|
Tweet |
Çin Halk Cumhuriyeti, büyük ülke yolundaki ilk adımını eğitim ile attı. 1949’da Çin halkının ortalama yüzde 80’i okuma yazma bilmiyordu. Bu acı gerçekle yüzleşen Çin Komünist Partisi, eğitimin sosyalist modernleşmeye hizmet etmesi ilkesiyle reforma girişti. Eğitim reformu için öncelikle kırsal kesimdeki halkın eğitimiyle yakından ilgilenen hükümet, eğitim sistemini uygulayacak kurumları ülke geneline yaydı.
Günümüzde ülkede 1 milyondan fazla okul ve ortalama 220 milyondan fazla öğrenci bulunuyor. Çin’deki eğitim reformuyla, öğrenci sayısı yüzde 800 oranında arttı ve zorunlu eğitime katılım yüzde 99 oldu.
300 milyon öğrenci
Okuma yazma bilmeyenlerin oranı da yüzde 8’e indirildi. Çin genelinde zorunlu eğitim 9 yıl. İlk 6 yılda ilköğretim, sonraki 3 yılında orta öğretim devlet tarafından ücretsiz veriliyor. Son yıllarda devlet teşvikiyle özel kurumlar açılsa da, eğitim halen devlet kontrolünde.
Lise eğitiminin 3 yıl olduğu ülkede yaklaşık 10 milyon genç, Ulusal Yüksek Öğrenim Giriş Sınavı’na katılıyor.
Çeşitli ülkelerden yaklaşık 450 bin yabancı öğrenci Çin’de eğitim alıyor. İşçi ya da çiftçi üniversiteleri, TV-radyo üniversiteleri, gündüz-akşam üniversiteleri, açık üniversiteler, yüksek okullar, teknik okullar, okuma-yazma sınıfları yetişkinlere açık. 220 milyon öğrenciye yaklaşık 77 milyon yetişkin de eklenince 300 milyonu bulan öğrenci sayısı, eğitime verilen önemi gözler önüne seriyor.
Bin 400 yıllık GoungIng Tapınağı
Çin’in Fung Su felsefesinin öğretildiği bin 400 yıllık Budist tapınağı Gounging, ülkenin uğurlu tapınağı. Uyum ve ahenk öğretilerinin geçerli olduğu tapınakta 150 rahip var. İnsanın çevresiyle, kendisiyle ve doğayla uyum içinde olmasının gerekliliğinin öğretildiği tapınak, 800 odalı ve 37 bin metrekare büyüklüğünde. Aynı zamanda bilim insanı olan rahipler, Budist inanışa göre doğal uyumun ve ahengin insan yaşamında ki önemini anlatıyor.
Genç Budist rahip Yi Xing, “Bizler sabır ve saygının temeliyle eğitiliyoruz. Bana kötülük yapanlara kötülük yapmam. Sabırla bekler, kötülüğün farkında olmalarını isterim” diyerek felsefelerini özetliyor.
Tamamlayıcı anlayış: Yin-Yang
Çin Siyasal Bilgiler ve Hukuk Üniversitesi’nde çalışmalar yapan Onur Durak, “Modern Çin’e kadar bu coğrafyada çok sayıda imparatorluk ve devlet kurulmuş. 1911 yılındaki devrim ve 1949’da tamamlanan bağımsızlık mücadelesi ile kurulan modern Çin’de, dualism (Yin ve Yang), Konfüçyüs ve Dao okulları ile Budizmin etkileri görülür. Alçalan ve yükselen evreler, yaz-kış, mutluluk-mutsuzluk, gece-gündüz gibi kavramlar hep birlikte anılır. Yin içe dönüklüğü, Yang dışa dönüklüğü temsil eder. Konfüçyüs okulunun görüşleri toplumsal yaşamda aileyi öne çıkarmakta ve günümüz Çin toplumunda da etkin rol oynamakta. Sosyalist Hukuk Sistemi olmakla birlikte, reform ve dışa açılım politikaları etkilerini hukukta da gösterdi” dedi.
Çölde Mars replikası
Milyarlarca dolarlık uzay yarışında da kendini gösteren Çin, Tibet platosunun bir köşesine bir Mars replikası yapıyor. NASA (ABD) ve ESA (Avrupa Uzay Ajansı) nın gerisinde kalmak istemeyen ülke, Qinghai eyaletinin Moğolistan ve Tibet özerk bölgeleri üzerinde dünyadaki en büyük Mars istasyonunu inşa edecek. Yaklaşık 100 bin metrekarelik alanda kurulacak dünyadaki Mars istasyonu, Çin Bilim Akademisi tarafından idare edilecek.
Mars koşullarında Çinli astronotların eğitileceği istasyon, uzay yarışında Çin’e büyük avantaj sağlayacak. İlk kargo uzay aracı Tianzhou-1’i yörüngeye oturtan Çin, 2022 yılına kadar uluslar arası uzay yarışında öne geçmek istiyor. Tianzhou-1, Çin’in güneyinde ki Hainan eyaletinden Nisan 2017’de uzaya gönderilirken, 6 tonluk yüküyle dünyadan 380 km uzakta ki Çin uzay laboratuarına kenetlendi.
‘UNESCO’da kalacağız’
Çin Seddi ve Terra Cotta Askerleri gibi dünyaca ünlü eserleriyle bilinen Çin, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü’nde (UNESCO) kalma kararını açıkladı. Dünya Kültür Mirası listesinde 50 eserle var olan Çin, ABD ve İsrail’in çekilme kararının ardından dünya barışını korumak ve ortak gelişmeyi gerçekleştirmek için desteğini arttıracağını vurguladı.
Hollywood’a rakip: Chinawood
Çin’in Zhejiang Eyaleti’ndeki Hengdian, ülkenin Hollywood’u sayılıyor. ‘Chinawood’ olarak ünlenen kent, Asya’nın en büyük film ve televizyon üssüne sahip. 330 hektar alanda, 13 çekim stüdyosunda 500’den fazla Çin filmi çekildi. Stüdyolarda daha çok geleneksel Çin filmleri çekilirken, batı insanına hitap eden Jackie Chan ve Jet Li filmleri de çekilebiliyor. Song, Ming ve Qing hanedanlarının İmparatorluk Saraylarının örneklerini sunarak tarihsel sinema sanatı ile modern sinema yöntemlerini birleştiren Chinawood, Hoolywood’la rekabet edecek senaryolar üzerinde çalışıyor.
Kültürel zenginlikler
Yazılı tarihi 5 bin yıl öncesine kadar dayanan Çin; Bir Kuşak, Bir Yol Projesi’ni fırsat bilerek kendisini daha iyi ifade etmenin peşinde. Aslında yapmak istedikleri sadece ürettikleri teknolojinin ve bilimin, batı medeniyetlerine ulaştırılması değil. Çin halkı, bin yıllardır harmanlanarak günümüze kadar gelen ahşap oymacılığından, Hollywood’a rakip sinema kültürüne kadar pek çok başlıkla Avrupa ülkelerinde kendini göstermeye istekli. Ahşap işleme ve boyama (Cai-Hui), heykel sanatı (Xian kentinde ki Terra Cotta askerleri ve Buda heykelleri), köklü debiyat, nakış, Çin felsefesi üzerine kurulu dövüş sanatları (Kung-Fu, Wushu, Wing Tsun), dama, geleneksel müzik aletleri (Erhu, Pipa, Dizi, Guzheng), Çin operası ve modern sahne sanatları; ülkenin kültürel zenginliğiyle batıya sunacağı değerleri. İpek Yolunda Üreten Çin, Bir Kuşak ve Bir Yol Projesi’nde kültürel ve sanatsal anlamda da kendini ifade etmek istiyor.
İstanbul’a gelmek istiyor
Dongyang kentinde yaşayan geleneksel ahşap oymacılığının üstadı Lu Guangzheng, ulusal bir övünç kaynağı. 3 bin yıl önceki çivi kullanmadan ahşap sanatını uygulayan üstat Lu, 2016 yılında G-20 liderlerinin ağırlandığı masanın etrafındaki 70 metre uzunluğundaki tabloyu yapan isim. UNESCO tarafından 2008 yılında Asya-Pasifik Bölgesi El Sanatı Ustası ilan edilen Lu, 20’den fazla kişiyi de geleneksel sanatı devam ettirmesi için eğitmiş. 73 yaşındaki Lu Guangzheng, “Davet edildiğim İstanbul’a henüz gelemedim. Bizim gibi geleneksel sanatları önemseyen bir ulusun yaşadığı Türkiye’ye 2018’de gelerek kültür alışverişine katkı yapmak istiyorum” diyor.
YARIN: Çin’de kadın olmak ve vizyon kenti Şanghay
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Galatasaray | 26 | 20 | 2 | 4 | 62 | 18 | 64 | +44 |
| 2 | Fenerbahçe | 27 | 17 | 1 | 9 | 61 | 28 | 60 | +33 |
| 3 | Trabzonspor | 27 | 18 | 3 | 6 | 53 | 29 | 60 | +24 |
| 4 | Beşiktaş | 27 | 15 | 5 | 7 | 49 | 31 | 52 | +18 |
| 5 | Başakşehir FK | 27 | 12 | 8 | 7 | 44 | 30 | 43 | +14 |
| 6 | Göztepe | 26 | 11 | 5 | 10 | 30 | 20 | 43 | +10 |
| 7 | Samsunspor | 26 | 8 | 7 | 11 | 29 | 31 | 35 | -2 |
| 8 | Kocaelispor | 27 | 9 | 12 | 6 | 23 | 32 | 33 | -9 |
| 9 | Gaziantep FK | 27 | 8 | 10 | 9 | 36 | 46 | 33 | -10 |
| 10 | Alanyaspor | 27 | 6 | 8 | 13 | 33 | 32 | 31 | +1 |
| 11 | Çaykur Rizespor | 26 | 7 | 10 | 9 | 32 | 36 | 30 | -4 |
| 12 | Konyaspor | 27 | 7 | 11 | 9 | 31 | 39 | 30 | -8 |
| 13 | Gençlerbirliği | 27 | 6 | 14 | 7 | 28 | 37 | 25 | -9 |
| 14 | Antalyaspor | 27 | 6 | 14 | 7 | 25 | 43 | 25 | -18 |
| 15 | Kasımpaşa | 27 | 5 | 13 | 9 | 23 | 38 | 24 | -15 |
| 16 | Kayserispor | 27 | 4 | 12 | 11 | 21 | 48 | 23 | -27 |
| 17 | Eyüpspor | 27 | 5 | 15 | 7 | 19 | 38 | 22 | -19 |
| 18 | Fatih Karagümrük | 27 | 4 | 18 | 5 | 24 | 47 | 17 | -23 |
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Erzurumspor FK | 32 | 20 | 3 | 9 | 74 | 23 | 69 | +51 |
| 2 | Amed SK | 32 | 20 | 5 | 7 | 68 | 32 | 67 | +36 |
| 3 | Esenler Erokspor | 32 | 18 | 5 | 9 | 73 | 30 | 63 | +43 |
| 4 | Çorum FK | 32 | 19 | 8 | 5 | 53 | 34 | 62 | +19 |
| 5 | Bodrum FK | 32 | 17 | 9 | 6 | 67 | 35 | 57 | +32 |
| 6 | Pendikspor | 32 | 14 | 6 | 12 | 49 | 27 | 54 | +22 |
| 7 | Bandırmaspor | 32 | 13 | 10 | 9 | 42 | 33 | 48 | +9 |
| 8 | Keçiörengücü | 32 | 12 | 9 | 11 | 63 | 40 | 47 | +23 |
| 9 | Sivasspor | 32 | 12 | 9 | 11 | 40 | 31 | 47 | +9 |
| 10 | Iğdır FK | 32 | 12 | 11 | 9 | 40 | 44 | 45 | -4 |
| 11 | Van Spor FK | 32 | 11 | 11 | 10 | 42 | 35 | 43 | +7 |
| 12 | Manisa FK | 32 | 12 | 13 | 7 | 46 | 52 | 43 | -6 |
| 13 | Boluspor | 32 | 12 | 14 | 6 | 50 | 44 | 42 | +6 |
| 14 | Ümraniyespor | 32 | 11 | 15 | 6 | 38 | 41 | 39 | -3 |
| 15 | Sarıyer | 32 | 11 | 15 | 6 | 34 | 41 | 39 | -7 |
| 16 | İstanbulspor | 32 | 9 | 11 | 12 | 38 | 48 | 39 | -10 |
| 17 | Serik Belediyespor | 32 | 10 | 17 | 5 | 38 | 60 | 35 | -22 |
| 18 | Sakaryaspor | 32 | 8 | 16 | 8 | 41 | 56 | 32 | -15 |
| 19 | Hatayspor | 32 | 0 | 25 | 7 | 22 | 88 | 7 | -66 |
| 20 | Adana Demirspor | 32 | 0 | 29 | 3 | 17 | 141 | 45 | -124 |
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Bursaspor | 29 | 21 | 4 | 4 | 73 | 17 | 67 | +56 |
| 2 | Aliağa Futbol A.Ş. | 28 | 18 | 5 | 5 | 64 | 19 | 59 | +45 |
| 3 | Kahramanmaraş İstiklalspor | 29 | 18 | 7 | 4 | 72 | 28 | 58 | +44 |
| 4 | Mardin 1969 Spor | 28 | 18 | 6 | 4 | 59 | 20 | 58 | +39 |
| 5 | Muş Spor Kulübü | 29 | 17 | 6 | 6 | 67 | 32 | 57 | +35 |
| 6 | Güzide Gebze Spor Kulübü | 29 | 15 | 5 | 9 | 50 | 22 | 54 | +28 |
| 7 | Isparta 32 Spor | 29 | 14 | 6 | 9 | 56 | 32 | 51 | +24 |
| 8 | Ankara Demirspor | 29 | 13 | 11 | 5 | 41 | 40 | 44 | +1 |
| 9 | Menemen FK | 28 | 12 | 10 | 6 | 46 | 36 | 42 | +10 |
| 10 | 68 Aksaray Belediyespor | 29 | 10 | 8 | 11 | 46 | 34 | 41 | +12 |
| 11 | Fethiyespor | 29 | 10 | 11 | 8 | 48 | 34 | 38 | +14 |
| 12 | 1461 Trabzon FK | 28 | 10 | 10 | 8 | 41 | 41 | 38 | 0 |
| 13 | Arnavutköy Belediye | 28 | 8 | 13 | 7 | 29 | 34 | 31 | -5 |
| 14 | Kırklarelispor | 29 | 7 | 13 | 9 | 36 | 43 | 30 | -7 |
| 15 | Somaspor | 29 | 7 | 17 | 5 | 35 | 58 | 26 | -23 |
| 16 | Yeni Mersin İdman Yurdu | 27 | 4 | 20 | 3 | 22 | 79 | 12 | -57 |
| 17 | Adanaspor | 28 | 1 | 26 | 1 | 10 | 141 | 2 | -131 |
| 18 | Yeni Malatyaspor | 27 | 0 | 25 | 2 | 8 | 93 | 43 | -85 |
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | İnegöl Kafkas GK | 25 | 14 | 3 | 8 | 41 | 21 | 50 | +20 |
| 2 | K.Çekmece Sinopspor | 26 | 14 | 7 | 5 | 44 | 27 | 47 | +17 |
| 3 | Çorluspor 1947 | 25 | 13 | 5 | 7 | 43 | 22 | 46 | +21 |
| 4 | Bursa Yıldırımspor | 25 | 12 | 4 | 9 | 35 | 26 | 45 | +9 |
| 5 | Etimesgut Spor | 25 | 11 | 4 | 10 | 28 | 16 | 43 | +12 |
| 6 | Silivrispor | 26 | 11 | 9 | 6 | 37 | 30 | 39 | +7 |
| 7 | Yalova FK | 26 | 9 | 7 | 10 | 37 | 29 | 37 | +8 |
| 8 | Bulvarspor | 26 | 9 | 10 | 7 | 31 | 38 | 34 | -7 |
| 9 | Galata | 25 | 9 | 11 | 5 | 30 | 28 | 32 | +2 |
| 10 | Beykoz İshaklıspor | 25 | 7 | 7 | 11 | 30 | 32 | 32 | -2 |
| 11 | İnkılap FSK | 25 | 5 | 6 | 14 | 19 | 26 | 29 | -7 |
| 12 | Bursa Nilüfer FK | 26 | 7 | 11 | 8 | 26 | 36 | 29 | -10 |
| 13 | Kestel Çilekspor | 26 | 7 | 13 | 6 | 22 | 32 | 27 | -10 |
| 14 | Çankaya SK | 25 | 5 | 11 | 9 | 26 | 31 | 24 | -5 |
| 15 | Polatlı 1926 Spor | 26 | 5 | 14 | 7 | 17 | 36 | 22 | -19 |
| 16 | Edirnespor | 26 | 2 | 18 | 6 | 18 | 54 | 12 | -36 |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 04/04/2026 | Gençlerbirliği | vs | Göztepe |
| 04/04/2026 | Kasımpaşa | vs | Kayserispor |
| 04/04/2026 | Gaziantep FK | vs | Alanyaspor |
| 04/04/2026 | Trabzonspor | vs | Galatasaray |
| 05/04/2026 | Fatih Karagümrük | vs | Çaykur Rizespor |
| 05/04/2026 | Samsunspor | vs | Konyaspor |
| 05/04/2026 | Antalyaspor | vs | Eyüpspor |
| 05/04/2026 | Fenerbahçe | vs | Beşiktaş |
| 06/04/2026 | Kocaelispor | vs | Başakşehir FK |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 03/04/2026 | Adana Demirspor | vs | Manisa FK |
| 03/04/2026 | Pendikspor | vs | Hatayspor |
| 03/04/2026 | Bodrum FK | vs | Ümraniyespor |
| 03/04/2026 | Çorum FK | vs | Bandırmaspor |
| 04/04/2026 | Keçiörengücü | vs | Van Spor FK |
| 04/04/2026 | Sarıyer | vs | Serik Spor |
| 04/04/2026 | Erzurumspor FK | vs | Iğdır FK |
| 04/04/2026 | Sakaryaspor | vs | İstanbulspor |
| 05/04/2026 | Sivasspor | vs | Esenler Erokspor |
| 05/04/2026 | Amed SK | vs | Boluspor |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 25/03/2026 | Altınordu | vs | GMG Kastamonuspor |
| 25/03/2026 | Batman Petrolspor | vs | Şanlıurfaspor |
| 25/03/2026 | Beyoğlu Yeniçarşıspor | vs | Muğlaspor |
| 25/03/2026 | Karacabey Belediye Spor | vs | Karaman Futbol Kulübü |
| 25/03/2026 | MKE Ankaragücü | vs | Sincan Belediye Ankaraspor |
| 28/03/2026 | Erbaaspor | vs | İskenderunspor A.Ş. |
| 28/03/2026 | Bucaspor 1928 | vs | Elazığspor |
| 28/03/2026 | İnegölspor | vs | 24Erzincanspor |
| 28/03/2026 | Kepezspor FAŞ | vs | Adana 01 Futbol Kulübü |
| 28/03/2026 | Bucaspor 1928 - Elazığspor | Elazığspor ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi | Elazığspor yenilmez |
| 29/03/2026 | Şanlıurfaspor - Karacabey Belediye Spor | Şanlıurfaspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı | Karacabey Belediye Spor yenilmez |
| 29/03/2026 | GMG Kastamonuspor - Batman Petrolspor | Batman Petrolspor ligdeki son 15 maçında hiç kaybetmedi | Batman Petrolspor yenilmez |
| 29/03/2026 | Muğlaspor - Altınordu | Muğlaspor ligde evindeki son 15 maçında hiç kaybetmedi | Muğlaspor yenilmez |
| 29/03/2026 | Muğlaspor - Altınordu | Altınordu ligde deplasmandaki son 5 maçında hiç kazanamadı | Muğlaspor yenilmez |
| 29/03/2026 | Beykoz Anadolu - MKE Ankaragücü | Beykoz Anadolu ligdeki son 6 maçını kaybetti | MKE Ankaragücü kazanır |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 25/03/2026 | Beykoz İshaklıspor | vs | Galata |
| 25/03/2026 | Çorluspor 1947 | vs | Bursa Yıldırımspor |
| 25/03/2026 | Etimesgut Spor | vs | Çankaya SK |
| 25/03/2026 | İnkılap FSK | vs | İnegöl Kafkas GK |
| 28/03/2026 | Bulvarspor | vs | Silivrispor |
| 28/03/2026 | K.Çekmece Sinopspor | vs | Bursa Nilüfer FK |
| 28/03/2026 | Yalova FK | vs | Polatlı 1926 Spor |
| 29/03/2026 | Bursa Yıldırımspor | vs | İnkılap FSK |
| 28/03/2026 | Yalova FK - Polatlı 1926 Spor | Polatlı 1926 Spor ligde deplasmandaki son 8 maçında hiç kazanamadı | Yalova FK yenilmez |
| 28/03/2026 | Yalova FK - Polatlı 1926 Spor | Yalova FK ligde evindeki son 6 maçında hiç kaybetmedi | Yalova FK yenilmez |
| 28/03/2026 | K.Çekmece Sinopspor - Bursa Nilüfer FK | Bursa Nilüfer FK ligdeki son 8 maçında hiç kaybetmedi | Bursa Nilüfer FK yenilmez |
| 29/03/2026 | Bursa Yıldırımspor - İnkılap FSK | Bursa Yıldırımspor ligdeki son 5 maçında hiç kaybetmedi | Bursa Yıldırımspor yenilmez |
| 29/03/2026 | Çankaya SK - Çorluspor 1947 | Çankaya SK ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı | Çorluspor 1947 yenilmez |
| 29/03/2026 | Bursa Yıldırımspor - İnkılap FSK | İnkılap FSK ligdeki son 7 maçında hiç kaybetmedi | İnkılap FSK yenilmez |
| 29/03/2026 | Edirnespor - Etimesgut Spor | Etimesgut Spor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı | Edirnespor yenilmez |
| 29/03/2026 | Edirnespor - Etimesgut Spor | Edirnespor ligdeki son 15 maçında hiç kazanamadı | Etimesgut Spor yenilmez |
| 29/03/2026 | İnegöl Kafkas GK - Beykoz İshaklıspor | Beykoz İshaklıspor ligdeki son 5 maçında hiç kaybetmedi | Beykoz İshaklıspor yenilmez |
| 29/03/2026 | İnegöl Kafkas GK - Beykoz İshaklıspor | İnegöl Kafkas GK ligdeki son 16 maçında hiç kaybetmedi | İnegöl Kafkas GK yenilmez |
